Hangi sistem seçilmeli?
- Araca en uygun LPG sisteminin seçiminde bizim sizlere vereceğimiz fikirlerin yanısıra, aşağıdaki açıklamalar da yardımcı olabilir.
- Kullanılmış araçlarda dönüşüm öncesinde aşağıdaki kontroller yapılmalıdır: egzoz emisyonları, silindir balansı. doğru ateşleme zamanlaması, bujiler, bağlantılar. Dönüşüm öncesi testleri olumlu çıkmayan taşıtlarda öncelikle yenileştirme işlemleri yapılmalıdır.
Sistemler
- 1. kuşak: Karbüratörlü taşıtlar için
- Simit Depo yaklaşık 40 litrelik (Silindir tanklar ve çeşitleri mevcuttur),
- Regülatör sıvı yakıtı buharlaştıran (yakıtın buharlaşması sırasında regülatör çok soğuduğundan, donmaması için ısıtılması gerekmektedir),
- Yakıt kesme valfleri (yakıtlar arasındaki geçişi sağlamak ve gaz çalışmasında karbüratöre giden benzini kesmek için kullanılır ve sürücü mahallindeki bir anahtarla kontrol edilir.),
- Mikser (karbüratörün üstüne monte edilir ve gazın emilen havaya karışmasını sağlar),
- Doldurma valfi (tek yönlü bir valf)
- Sistemde, rölanti, kısmi yük ve tam yük için ayar vidaları bulunmaktadır. Bu sistemin, yetesiz sürüş performansı ve karışımın fakire ayarlanması durumunda geri tepme eğilimleri bulunmaktadır. Sürüş performansını iyileştirmek ve geri tepme eğilimini azaltmak üzere karışım zenginleştirildiğinde ise, emisyonlar ve LPG tüketimi artmakta, gaz kullanımının avantajları azalmaktadır.
Sistemin temel elemanları şunlardır:



2. kuşak: Enjeksiyonlu ve karbüratörlü taşıtlar
- 1. kuşak sistemlerdeki en büyük gelişme, sisteme bir lambda sensörü eklenmesiyle sağlanmış, daha sonra da ECU (Electronic Control Unit) elektronik kontrol ünitesi eklenmesiyle kullanım ve emisyonlar daha da iyileşmiştir. Şimdi bazı sistemlerin karıştırıcı giriş hattına lambda kontrollü akış valfi, bazılarının buharlaştırma ünitelerine de lambda/ECU kontrollü step motorlar monte edilmektedir. Bu sistemlerden bazıları lambda üzerinden kontrol edilen ön ayarlı sistemler iken, diğerleri tamamen lambda kontrollüdür.
- 2. kuşak sistemler, oldukça geliştirilmiş olmalarına karşın, uzun manifold kolları bulunan yeni taşıtlara monte edilmeleri halinde, hâlâ geri tepme riski taşımaktadırlar. Geri tepme riski, 3. kuşak çok nokta enjeksiyonlu sistemlerle giderilmiştir.
3. kuşak: Tek ve çok nokta enjeksiyonlu taşıtlar
- Bu tek ve çok nokta enjeksiyonlu sistemler hemen hemen var olan tek ve çok nokta enjeksiyonlu benzin sistemlerinin aynısıdır ve çoğu benzin ECU’lerinin sinyallerini kullanırlar. (Lambda sensörlü ve katalitik konvertörlü enjeksiyonlu taşıtlar için elektronik LPG sistemi) Tek nokta enjeksiyon sistemli taşıtların ileri karıştırma sistemi, en uygun emisyonlar için otomatik haritalama yeteneği dahil, sistemi her zaman ayarlayan 2. kuşağın tüm avantajlarına sahiptir. Ancak çok yeni modellere takılmaları halinde yine de geri tepme riski bulunmaktadır.
- Başlangıç ayarları satıcı tarafından ve özel ekipmanlarla yapılmakta ve sistem daha sonra bu ayarları ömür boyu korumaktadır. Teknisyenler için arızacılık bilgileri de yine borduna kaydedilmektedir.
- Çok nokta enjeksiyonlu sistemdeki büyük hacimli bir LPG enjektörü, her manifold ayağına ve silindirlere yakın olarak monte edilmiş basınç valflerine eş zamanlı olarak yakıt gönderir.
- Bu sistemde geri tepme riski bulunmamaktadır. basınç kayıpları çok azaltılmıştır ve oldukça doğru LPG kontrolü sağlanmaktadır. Bu sistem de, akıllı haritalama yapan ve böylece herhangi bir sürüş koşuluna uygun LPG kontrolü sağlama, motorun aşıntı durumuna göre ayarlama yapma özelliklerine ve teknisyenler için arızacılık bilgilerine sahiptir.
4. kuşak (Sıralı LPG Sistemleri)
- 4. kuşak sistemler, sıralı LPG enjeksiyon kontrollü sistemlerdir. (Enjeksiyonlu taşıtlar için elektronik LPG sistemi) Sistem kontrol sinyallerinin çoğunu doğrudan doğruya ECU’dan almaktadır. Bu ise, üreticinin ayarlarını sisteme uygulama olanağı sağlamaktadır. Sonuç, daha az LPG kaybı, daha düşük emisyonlar ve daha kısa kalkınma periyodu demektir.
- Yeni sistem enjeksiyonlu araçların (tek nokta, çok nokta, turbo) dönüşümü için geliştirilen sistemdir. Sistem tamamen elektronik olup motorun kendi elektronik kontrol ünitesiyle paralel çalışmaktadır. Eski sistemlerden en önemli farkı, LPG yakıtının motorun içine direkt olarak püskürtülmektedir. Bunun önemi ise, ateşleme sırası gelen pistonun içine LPG direkt püskürtüldüğü için tam ve kayıpsız yanma sağlanmaktadır. Aracın performansında kayıp olmamasıyla birlikte rölantide titremeler, manifolt içinde aracın motoruna zarar veren patlamalar ve fazla, gereksiz yakıt tüketimi engellenmektedir.
- Tüm ayarlar dizüstü bilgisayarlarla yapıldığı için en yüksek performansı en az yakıtla elde edilebilecek kalibrasyon yapılmaktadır. Aynı zamanda LPG enjektörlerinin açılıp kapanma zamanları ve püskürtecekleri yakıt miktarları en hassas değerlerde ayarlanarak programlama işlemi yapılmaktadır. Bu da insan faktörünü ortadan kaldırarak en iyi sonucun elde edilmesi demektir.
- Aracın kendi elektronik ünitesine yüklenen bu bilgiler bir daha kaybolmayarak diğer sistemlerde olduğı gibi zamanla ayarların bozulması söz konusu olmamaktadır. Bu sayede sürekli servislere gidip yeni ayar yapılmasına gerek kalmadan sadece periyodik bakımlar ve filtre değişimleri vb. için servislere gidilmektedir.
- Sıralı LPG sistemi önceki kuşak LPG dönüşümlerine %20-%25 oranla daha fazla tasarruf sağlamaktadır.
Özetle, 1. ve 2. kuşak sistemler teknolojisi biraz daha eski, 3. ve 4. kuşak sistemler ise teknolojisi daha yeni taşıtlar için tercih edilmesi uygun olan sistemlerdir.